མཚོ་སྔོན་ཞིང་ཆེན་མགོ་ལོག་བོད་རིགས་རང་སྐྱོང་ཁུལ་དུ་ཡོད་པའི“སྡེར་ནང་ས་བྲིས་བོད་ཀྱི་ཡིག་གཟུགས”ལ་ཉིས་སྟོང་བཅུ་ལོའི་ཟླ་དྲུག་པའི་ཚེས་བཅུ་བཞི་ཉིན་རྒྱལ་སྲིད་སྤྱི་ཁྱབ་ཁང་གིས་ཆོག་མཆན་བཀོད་པ་བརྒྱུད། རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་སྐོར་ཐེངས་གཉིས་པའི་གཟུགས་འདས་ཤུལ་བཞག་རིག་གནས་ཀྱི་མིང་ཐོའི་ནང་བཀོད།
“སྡེར་ནང་ས་བྲིས”ནི་བོད་ཀྱི་ཡིག་གཟུགས་རིགས་ཤིག་ཡིན་ལ། དུས་རབས་བརྒྱད་པའི་ནང་བཙན་པོ་ཁྲི་སྲོང་ལྡེ་བཙན་གྱི་སྐབས་སུ། མིང་དུ་གྲགས་པའི་ལོ་ཙཱ་བ་ཆེན་མོ། ཡིག་གཟུགས་པ་མཁས་ཅན་བེེ་རོ་ཙ་ན་བོད་ལྗོངས་ནས་ཁམས་ཕྱོགས་སུ་ཕེབས་དུས། མགོ་ལོག་སྡེར་ནང་ས་ཆ་བརྒྱུད་སྐབས་སློབ་བུ་བསྡུས་ནས་ཡིག་གཟུགས་འབྲི་སྦྱང་བསླབ་པ་དང་། ཕྱིས་ཀྱི་དུས་རབས18ནས་དུས་རབས19པའི་དུས་མགོར། སྡེར་ནང་ས་ཆའི་གྲྭ་བ་ས་གནམ་བསྟན་འཛིན་ཞེས་པས་སྔར་ཡོད་བེེ་རོའི་ཡིག་གཟུགས་རྨང་གཞིར་བྱས་ཐོག་སྡེ་དགེའི་ཡིག་གཟུགས་ལ་ཁུངས་གཏུགས་ནས་མཐར་རང་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པའི་ཡིག་གཟུགས་ཤིག་གསར་གཏོད་མཛད་ཅིང་། ཡིག་གཟུགས་འདི་དར་ལག་རྫོང་གི་སྡེར་ནང་ས་ཆར་དར་ཁྱབ་ཆེ་བས“སྡེར་ནང་ས་བྲིས”ཞེས་འབོད།
ཡིག་གཟུགས་དེར་མཛེས་རྩལ་གྱི་ཆ་མངོན་པར་བཏོད་པས་དེ་ལ་མཛེས་དཔྱོད་དང་བེད་སྤྱོད་ཀྱི་རིན་ཐང་ཆེས་ཆེར་ལྡན་ཞིང་། ད་ལོའི་ལོ་མགོར། མགོ་ལོག་ཁུལ་རིག་རྩལ་ཅུའུ་དང་། དར་ལག་རྫོང་སྡེར་ནང་ས་བྲིས་མྱུར་སྐྱོབ་ཚན་ཆུང་། བོད་ལྗོངས་སློབ་ཆེན་སོགས་ཀྱིས་མཉམ་འབྲེལ་སྒོས་མ་དངུལ་སྒོར་མོ་འབུམ་གཅིག་དང་ཁྲི་ལྔ་བཏང་ནས་སྡེར་ནང་ས་བྲིས་ཀྱི་གློག་ཀླད་ཡིག་མཛོད་གསར་བཟོ་བྱེད་རྒྱུར་གྲོས་མཐུན་བྱུང་།
སྡེར་ནང་ས་བྲིས་ལ་ཡིག་གཟུགས་རྣམ་པ་གསུམ་འདུས་ཤིང་། སྡེར་ནང་ས་བྲིས་བོད་ཡིག་ཡིག་མཛོད་གསར་བཟོ་བྱེད་རྒྱུ་ནི་མགོ་ལོག་ཁུལ་གྱིས་ཁྱད་འཕགས་ཅན་གྱི་མི་རིགས་རིག་གནས་ཤུལ་བཞག་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་པ་ནས་བཀོལ་སྤྱོད་བྱེད་པའི་ཐད་འབད་འབུངས་བྱེད་པའི་རྟགས་མཚན་ཞིག་ཡིན་པས། ཁྱད་འཕགས་ཅན་གྱི་མི་རིགས་རིག་གནས་སྲུང་སྐྱོབ་དང་གསར་གཏོད་བྱེད་པར་ནུས་པ་གལ་ཆེན་ཐོན་ངེས་པར་མ་ཟད། ཁུལ་ཡོངས་ཀྱི་མི་རིགས་རིག་གནས་བྱ་གཞག་དང་རིག་གནས་ཐོན་ལས་གོང་དུ་སྤེལ་བར་ཡང་ཡར་སྐུལ་གྱི་ནུས་པ་ཐོན་ཡོད།

